Ruh Sağlığında Mevsim Etkileri | Didim Özgürses
Bookmarks

İyi değilim lafını sık sık çevremizden duyar, ve kendimiz de dillendiririz. Her kendimizi iyi hissetmeyişimiz elbette ruh sağlığımızın yerinde olmadığını göstermemektedir. Peki bu çizgi nerede çekiliyor? Uzmanlar kesin bir sınırdan bahsetmenin mümkün olmadığı konusunda hemfikir. Günlük hayatımızda kendi huzurumuz ve uyumumuzdaki değişikliler, çevremizle iletişimimizdeki dengesizlikler ve hatta ilişki sürdürmede güçlük çekmek, daha önceden kolayca yapabildiğimiz gündelik işleri yaparken dahi zorlanmak bir sorunumuz olabileceğine dair ipuçlarıdır.

Sorunlar baş göstermeye başladığında, ruh sağlığımız bozulmaya başladığında altta yatan etmenlerin çoğu zaman farkında olmayız. İşimiz, ailemiz, kayıplar ve hatta ekonomi ruh sağlığımızı etkileyen bu etmenler arasındadır fakat şehirleşme ile birlikte doğa ile bağımız koparken gözden kaçırdığımız bir şey var, o da mevsimsel etkiler.

Özellikle kış aylarında kendini gösteren mevsimsel duygudurum bozukluğu olarak tanımlanan ruh sağlığı hastalığı mevsimsel etkilerin kendini en çok gösterdiği bozukluktur. Mevsimsel duygudurum bozukluğu normalden daha fazla yemek yeme ve kilo artışı, uyku isteği ve süresinde artış ile kendini gösterirken enerjide de düşüş yaşanır. Kişi gün içerisinde de uykulu hissedebilir ve ilişkilerinde sorunlar baş gösterebilir. Bozukluk ilerlediğinde depresif belirtiler de kendini göstermeye başlar, kişi sosyalleşmekten çekinebilir, kaygı seviyesi yükselebilir ve psikolojik kökenli bedensel ağrı ve şikayetler ortaya çıkabilir.

Bir duygudurum bozukluğundan bahsetmiyor olsak da azalan güneş ışığı ve ısı farklılıkları herkesi etkileyebilir. Güneş ışığından daha az faydalanmaya başladığımız sonbahar aylarında ve kış mevsiminde ilk olarak uykumuz etkilenmeye başlar. Uykudaki artış ve düzendeki bozulma sirkadyen ritmi etkiler. Vücudumuzun saati olarak adlandırabileceğimiz sirkadyen ritim ise günlük düzenimiz için hayati bir önem arz eder. 24 saatlik bir döngüyü tanımlayan bu ritim uyku ve uyanıklığımızı düzenler, hormonlarımızın düzenlenmesi de bu ritme göre şekillenir. Mevsimsel sebeplerle artan uyku sirkadyen ritmi de bozarak fizyolojimizde olumsuz etkilere sebep olmaktadır.

Mevsimsel duygudurum değişikliklerinden olabildiğince kaçınmak için alabileceğimiz önlemler var. Bunlardan ilki bulunduğumuz yerin ışıklandırmasının iyi olmasına dikkat etmek gerekli. Sosyal ilişkileri yürütmek zaman zaman zorlayıcı görünse de sosyalleşmek için çaba göstermek gerekiyor. Düzenli egzersiz yapmak önemli, fakat her zaman mümkün olmayabilir, yine de gün içerisinde aktif olmak gerekiyor. Söz konusu olan mevsimsel bir durum da olsa tüm belirtileri gösteriyorsanız durumu ciddiye almak gerekiyor. 2 yılı aşkın bir süre bu belirtilere sahipseniz bu mevsimsel duygudurum bozukluğuna işaret edebilir.

Çoğunlukla ışığın azalması ile ilişkilendirilen bu belirtileri ortadan kaldırmak için özellikle Kuzey Avrupa ülkelerinde ışık tedavisi kullanılıyor. Ülkemizde gün ışığından faydalanma oranları daha yüksek olsa da kış ayları yaklaştıkça kapalı mekanlarda daha çok vakit geçirdiğimiz aşikar. Nasıl ki fiziksel sağlığımız için güneş ışığından faydalanmak uzmanlar tarafından önerilir, aynı şey ruh sağlığımız için de geçerli. Didim’de yaşayanlar içinse işler biraz daha kolay, ruh sağlığınız için güneşli günlerde sahilde yürüyüş yapmayı ihmal etmeyin.

Arşivler